Düşünme, yorumlama ve tartışma görevi

İnsanlar, varoluşlarını doğrulamaya yönelik bilinçdışı ihtiyaçlar uğruna oyunlarını ve neşelerini kaybederler. Çok fazla çalıştığınızda neyin önemli

olduğunu görmezden gelirsiniz. Ben tıp fakültesine gittiğimde farkında olmadığım şey dünyadaki varlığımı haklı çıkarma konusunda ne kadar kararlı olduğumdu. (Gabor Mate)

Yukardaki parçada anlatılmak isteneni tartışınız.

Düşünme ve yorumlama görevi

Zeliha, Arem, Sinem, Deniz, Emine, Yiğit ve Hamza adlı kişiler yeni açılan bir alışveriş merkezindeki indirimden yararlanmak için televizyon, dizüstü bilgisayar ve renkli yazıcıdan birini satın almışlardır.

Bu kişilerin satın almış oldukları ürünlerde ilgili bilinenler şunlardır:

– Dizüstü bilgisayarı üç kişi satın almıştır.

– Televizyonu iki kişi satın almıştır.

– Arem ve Sinem aynı ürünü satın almıştır.

– Televizyonu alan kişilerden biri Emine’dir.

– Deniz, Emine ve Yiğit farklı ürün satın almışlardır.

Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

a) Hangi ürünü aldığı kesin olarak bilinenler kimlerdir?

b) Zeliha ve Hamza hangi iki ürünü almış olabilirler?

c) Deniz ve Yiğit hangi iki ürünü almış olabilirler?

Not: Sözel mantık sorularını çözerken tabloyu ‘az olan’ varlıklara göre oluşturun.

Düşünme, yorumlama ve uygulama görevi

Betimleme, sözcüklerle resim çizme sanatı olarak tanımlanmaktadır. Betimleme türlerinden biri olan sanatsal betimlemede yazar, anlatımına duygu ve yorumlarını katar.

1- Boğaziçi’nin Anadolu yakasındaki tenha ve yarı karanlık köylerden birinde hırçın bir kış akşamıydı. Tarladan köye yürüyerek geliyorduk. Yağmur iri taneler hâlinde yağıyordu. Rüzgâr uğultuyla esiyor, eserken yağmur tanelerini etrafa saçıyor ve bizi üşütüyordu.

2- Deniz homur homur söylenirken, martılar deli gibi bağırışırken ben bir türkü tutturmuştum. Çalışanları bir üzüntü, bir gariplik hissi sarmıştı. İki gün boyunca ağ tamir etmiş, balık tutmuş, akşamları da çalışanlara üzülüp durmuştum.

3- Osman, yol boyunca birbirinden güzel ağaçların sıralandığı Kavaklıdere’ye taşınalı dört yıl olmuştu. Onunla dostluğumuza en küçük bir leke düşmedi. Biz bilmeyiz onun içinde neler olup bittiğini. Nemize lazım, bilmek de istemeyiz. Lakin günün birinde iç dünyasının perdeleri birdenbire aralandı.

Yukarıda verilen parçalardaki sanatsal betimleme ifadelerini belirterek sanatsal betimlemeye bir örnek de siz yazınız.

Düşünme ve yorumlama görevi

1- Kapıda yaşlı bir adam belirdi. Üzerinde biraz eski, açık mavi bir takım elbise vardı. Ceketin üst cebinde üçgen şeklinde kıvrılmış mendil, kravatıyla aynı renkteydi. Yer yer ağarmış saçlarını sol tarafa yatırmış, hâlâ siyahlığını koruyan bıyıklarını üst dudağının üzerini kapatacak şekilde bırakmış.

2- Yakup Kadri Karaosmanoğlu edebiyatımızın önde gelen sanatçılarından biridir. Roman, hikâye, anı gibi değişik alanlarda eserler vermiş olan sanatçı daha çok romanları ile tanınmaktadır.

3- Çocukların müthiş kahkahaları içinde yolumuza devam ediyorduk. İçimizde bir kıpırtı ve ormanın içinden aşağı inen yolun denizle kavuşması gibi biz de neşeliydik. Bir çocuğun zıplaması gibi çarpıyordu kalplerimiz. Sıcak havanın da etkisiyle enerjimiz zirvedeydi.

4- Bazı bilim adamları yanlış, anlaşılmaz bir Türkçe ile yazıyorlar. Üstelik bunlar, edebiyatçı olmadıklarını ileri sürerek hoş görülmelerini de istiyorlar. Ama bu, mazeret olamaz. Çünkü bizim onlardan istediğimiz, duygu ve düşüncelerini düzgün bir dille yazmalarıdır. Bunun için de sanatçı olmaya gerek yoktur.

Yukarıda verilen parçaların anlatım biçimlerini belirleyiniz.